Reeds jaren wordt er gesproken over herwaardering van de eerste lijnsgeneeskunde in Belgiл. Desondanks wordt het contingent huisartsengeneeskunde al jarenlang niet meer opgevuld. Daardoor is de instroom zo klein, dat er nu reeds in bepaalde streken een tekort aan huisartsen ontstaan is. In 2010 zullen we 700 huisartsen te weinig hebben, maar in 2020 zullen dat er tien keer zoveel zijn, of zon goeie 7.000. Ronduit dramatisch., aldus Piet Vanden Bussche, voorzitter van de Vlaamse huisartsvereniging Domus Medica. Het verbeteren van de arbeidsvoorwaarden van de huisarts in opleiding (HIBOs) is een belangrijke stap om het actueel dreigende huisartsentekort aan te pakken.

Het schijnzelfstandige statuut waaronder HIBO's nu werken, is een sociale valkuil. De HIBOs vallen immers officieel onder het zelfstandigenstatuut, maar werken in vast loonverband. Dit houdt in dat zij enkel de nadelen, maar niet de voordelen van dit statuut ondervinden. Concreet: een arbeidsongeschiktheid van de HIBO van meer dan twee opeenvolgende maanden kan als ernstige reden tot opzeggen van de opleidingsovereenkomst beschouwd worden, wat betekent dat de praktijkopleider de HIBO niet opnieuw in dienst moet nemen [artikel 6 van de standaardopleidingsovereenkomst van het Interuniversitair Centrum voor huisartsenopleiding (ICHO)]. Om zich voldoende te beschermen is de HIBO bijgevolg genoodzaakt extra verzekeringen af te sluiten wat een hele hap uit zijn budget betekent. Zo wordt een brutoloon van 2059 euro al snel herleid tot een nettoloon van minder dan 900 euro per maand [berekening Prof. De Maeseneer, hoofd vakgroep huisartsgeneeskunde, Ugent], dit na zeven jaren studie en met lange werkweken, een hoge werkdruk en veel verantwoordelijkheid in het vooruitzicht.

Ook de visitatiecommissie geneeskunde van de VLIR onderstreept het belang van de aanpassing van het huidige statuut omdat de opleider tevens de werkgever is. de pedagogische relatie opleider-HIBO mag niet vertroebeld worden door aspecten uit de werkgevers-werknemersrelatie., [Rapport visitatiecommissie 2005 (www.vlir.be)]

Al tien jaar wordt vanuit verschillende hoeken geijverd om de arbeidsvoorwaarden van de HIBOs te verbeteren. Zowel de docenten huisartsengeneeskunde, als de praktijkopleiders, als de HIBO's zelf staan al jaren achter een nieuw statuut. De basis van dit voorstel is een bediendecontract met bijhorende sociale voordelen waarbij de HIBO's een duidelijke CAO (collectieve arbeidsovereenkomst) hebben en betaald worden door een onafhankelijk vzw. Deze wijzigingen zouden ook de juridische positie van de HIBO en de praktijkopleiders vereenvoudigen. Na al die jaren ijveren, zond de politiek dit jaar eindelijk een positief signaal door een bedrag van 2.000.000 euro in de begroting vrij te maken. De uitwerking laat echter op zich wachten.
Waarom wordt dit voorziene bedrag nъ niet aangesproken? Waarom niet het Nederlandse voorbeeld volgen, waarbij een soortgelijke verandering tot een spectaculaire stijging van het aantal huisartsen in beroepsopleiding heeft geleid? De herwaardering van het beroep start immers bij het verbeteren van de arbeidsvoorwaarden.
De startende HIBOs ondertekenden daarom gezamenlijk een petitie om hun ongenoegen te uiten en te pleiten voor een snelle verbetering van de arbeidsomstandigheden. Wij vragen minstens een evenwaardig statuut als onze collegas die tot specialist worden opgeleid in het ziekenhuis. Door het tekenen van deze petitie steunt u onze eis dat de bevoegde instanties NU werk maken van de onmiddellijke invoering van een beter statuut voor de HIBOs als stap voor de herwaardering van de eerste lijn!